NGÀY THẦY THUỐC VIỆT NAM 27/02/2026 - CHUYỆN KỂ VỀ NHỮNG "CHIẾN SĨ NGƯỢC GIÓ”

“Tết COVID” – Thử thách lịch sử

Cuối tháng 12/2019, khi những tán bàng chưa kịp rụng lá, tin tức về một loại vi rút mới xuất hiện. Đó là một kẻ thù hoàn toàn xa lạ đối với lực lượng CDC Quảng Ninh – “lá chắn” y tế dự phòng tuyến đầu của tỉnh: chưa có phác đồ điều trị chuẩn, chưa có vắc xin, chưa có tiền lệ để tham chiếu; mọi thông tin đều rời rạc và thay đổi từng ngày.

Tết Canh Tý, khi vạn nhà rộn ràng đón Xuân, lệnh “Xuất quân” vang lên. Không lễ hội, không cờ hoa, những cán bộ CDC Quảng Ninh lao vào cuộc chiến với kẻ thù đầy ẩn số, đón Tết bên những chồng báo cáo, những con số và phương án khoanh vùng.

Trước áp lực chưa từng có tiền lệ, mỗi quyết định chuyên môn đều gắn với trách nhiệm bảo vệ an toàn cho hàng triệu người dân. Từ giám sát dịch tễ, truy vết thần tốc, khoanh vùng dập dịch đến tổ chức cách ly, xét nghiệm diện rộng – tất cả đều được triển khai trong tâm thế vừa làm vừa học, vừa cập nhật liên tục theo diễn biến mới của dịch bệnh. Không được phép chậm trễ, càng không được phép sai sót, bởi phía sau mỗi con số là sự an toàn của cả cộng đồng.

“Tết COVID” - cái tên nghe xót xa nhưng đầy tự hào - bắt đầu từ mùa xuân và kéo dài sang tận mùa hạ…

Cán bộ, nhân viên CDC Quảng Ninh tham gia giám sát dịch tễ, xây dựng kịch bản truy vết thần tốc, khoanh vùng dập dịch trong đại dịch COVID-19

Những người “đi ngược gió”

Trong những ngày cao điểm, dù là cái nóng hầm hập hay cái lạnh thấu xương, ánh đèn CDC chưa bao giờ tắt. Đó không chỉ là ánh sáng của điện, mà là ánh sáng của trách nhiệm và y đức.

Người ta gọi cán bộ CDC là những người “ngược gió”. Khi mọi người ở nhà để an toàn, họ lại ra đường. “Đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng người” không còn là khẩu hiệu, mà là nhiệm vụ sinh tử. Có những ngày nắng như đổ lửa, bộ đồ bảo hộ kín mít khiến mồ hôi vã ra như tắm, miệng khô khốc, nhưng chỉ cần chậm một bước là nguy cơ lây lan tăng thêm.

Mùng 3 Tết, các đội đồng loạt tuyên truyền tại những địa điểm du lịch, khi người dân còn chưa kịp hình dung mức độ nguy hiểm của dịch bệnh. Mỗi tờ rơi, mỗi khuyến cáo được truyền đi là một nỗ lực để giữ bình tĩnh cho cộng đồng giữa những ngày đầu đầy bất định.

Khoa Phòng chống bệnh truyền nhiễm thâu đêm xử lý, phân tích số liệu, dự báo tình hình, chỉ đạo giám sát và sẵn sàng phương án khoanh vùng. Tại phòng xét nghiệm, 2 giờ sáng, những kỹ thuật viên vẫn miệt mài bên mẫu bệnh phẩm. Ở đó không có đồng hồ, chỉ có nhịp làm việc xuyên đêm. Khi dòng chữ “Âm tính” hiện lên, niềm vui vỡ òa còn lớn hơn cả một giấc ngủ ngon.

Chỉ có 9 cán bộ khoa Dược - Vật tư y tế quản lý hàng vạn kiện vật tư phòng chống dịch COVID-19 của tỉnh

Ít ai biết, tại khoa Dược - Vật tư y tế, 9 con người (đa số là nữ) đã quản lý hàng vạn kiện vật tư. Những chuyến hàng về lúc nửa đêm hay tờ mờ sáng đều được tiếp nhận, phân loại thần tốc để kịp thời chi viện các địa phương. Phía sau mỗi điểm nóng là một “hậu phương thép” thầm lặng.

Không chỉ có bác sĩ hay điều dưỡng, lực lượng tuyến đầu của CDC còn là cán bộ dịch tễ, kỹ thuật viên xét nghiệm, dược sĩ, cán bộ vật tư, lái xe, nhân viên hành chính, phóng viên truyền thông… Khi hàng nghìn mẫu xét nghiệm đổ về trong đêm, khi những kiện vật tư cần bốc xếp gấp, tất cả – từ lãnh đạo đến nhân viên – đều sẵn sàng xắn tay vào việc. Người đo thân nhiệt, người nhập liệu, người áp mã, người lấy mẫu… phối hợp nhịp nhàng như một cỗ máy vận hành bằng tinh thần trách nhiệm.

CDC Quảng Ninh là đơn vị tuyến tỉnh đầu tiên trong cả nước xét nghiệm COVID-19 bằng kỹ thuật Realtime RT - PCR

Những “biệt đội” CDC cũng tức tốc chi viện các điểm nóng. Hành trang nhiều khi chỉ kịp gói ghém trong vài phút, những cuộc chia tay gia đình vội vã qua màn hình điện thoại. Họ “cùng ăn, cùng ở, cùng chống dịch” với địa phương, ngày bám trụ thực địa, tối họp khẩn giao ban. Giữa những tháng ngày xa gia đình, giữa nỗi lo trở thành F0, guồng quay công việc dồn dập đến mức không ai cho phép mình gục ngã.

Rồi chiến dịch tiêm chủng - “chìa khóa” để mở cánh cửa bình thường mới - được triển khai thần tốc. Hàng triệu mũi tiêm được thực hiện xuyên thứ Bảy, Chủ nhật, không có ngày nghỉ - chỉ có những cánh tay sẵn sàng chìa ra và những giọt mồ hôi lặng lẽ phía sau lớp bảo hộ.

Ở giữa “tâm bão” ấy, Ban Giám đốc CDC Quảng Ninh chính là những “người thuyền trưởng” can trường. Không chỉ trực ở phòng chỉ huy, họ trực tiếp có mặt tại các điểm nóng, sát cánh cùng anh em, đưa ra những quyết định kịp thời, linh hoạt và đầy trách nhiệm. Dưới sự dẫn dắt quyết đoán ấy, CDC Quảng Ninh đã ghi dấu những thành tựu đáng tự hào: là đơn vị tuyến tỉnh đầu tiên triển khai xét nghiệm PCR ngay từ những ngày đầu dịch bệnh; là một trong những địa phương tiên phong ứng dụng công nghệ thông tin trong truy vết, quản lý ca bệnh và điều hành tiêm chủng. Những bước đi sớm và chủ động ấy đã tạo nên lợi thế quan trọng trong cuộc chiến chống lại kẻ thù vô hình. Quảng Ninh có những giai đoạn kiểm soát dịch hiệu quả, đặc biệt là 114 ngày liên tiếp không ghi nhận ca nhiễm cộng đồng – một khoảng lặng quý giá để phục hồi sản xuất, phát triển kinh tế và ổn định đời sống nhân dân.

Sứ mệnh vẫn tiếp nối

Câu chuyện về COVID-19 có thể đã khép lại, nhưng hành trình cống hiến của những cán bộ, nhân viên CDC Quảng Ninh thì chưa bao giờ dừng lại. Từ đại dịch đến thiên tai, khi cơn bão số 3 (Yagi) đi qua để lại ngổn ngang và nỗi lo dịch bệnh sau lũ, những bước chân CDC lại có mặt nơi rốn lũ, nơi đất bùn còn đặc quánh để xử lý môi trường, khử khuẩn nguồn nước, giám sát dịch tễ, bảo vệ sức khỏe người dân.

Cán bộ, nhân viên CDC Quảng Ninh luôn sẵn sàng lên đường bất kể ngày đêm, dẫu phía trước là dịch bệnh hiểm nguy

Hôm nay, khi những dịch bệnh truyền nhiễm như bạch hầu, sởi có nguy cơ quay trở lại, khi thế giới còn cảnh giác trước những mầm bệnh mới như Nipah, tập thể CDC Quảng Ninh - từ bác sĩ, kỹ thuật viên, dược sĩ đến cán bộ truyền thông, hậu cần – vẫn lặng lẽ theo dõi, nghiên cứu, chủ động xây dựng kịch bản ứng phó. Bởi với họ, bình an không tự nhiên mà có; bình an được tạo nên từ sự chuẩn bị từ sớm, từ xa và tinh thần trách nhiệm không ngơi nghỉ.

Khi dịch lắng xuống, hành trình ấy vẫn tiếp tục trong những việc làm thầm lặng mỗi ngày: tư vấn, tuyên truyền, chăm sóc sức khỏe cho người dân từ cơ sở.

Có thể bạn chưa biết, trong khuôn viên CDC Quảng Ninh có một cây bàng vuông được mang về từ đảo Trường Sa xa xôi - loài cây quen với nắng gió đầu sóng, nay đã bén rễ và xanh tốt trên vùng đất di sản.

Dẫu trải qua những mùa đông khắc nghiệt, cây vẫn đều đặn đâm chồi, tỏa lá, mang trong mình sức sống bền bỉ và mạnh mẽ. Đó là một dấu ấn đặc biệt, một biểu tượng âm thầm nhắc nhở mỗi cán bộ, nhân viên về bản lĩnh trước gian khó, về sự vững vàng giữa thử thách và tinh thần trách nhiệm không cho phép mình chùn bước.

Và cũng như cây bàng ấy, những “chiến sĩ ngược gió” của CDC Quảng Ninh vẫn luôn là lực lượng y tế tuyến đầu - lặng lẽ trên mặt trận không tiếng súng - kiên cường, tận tụy và tự hào - để gìn giữ và trao gửi sự bình yên cho Nhân dân.

Thu Giang - Quỳnh Trang